☀️ Zonneboiler-onderhoud

Veldgids voor het glycolcircuit: vlakkeplaatcollector · pompstation · ΔT-regelaar.

Snelcheck

1,5–2,0bar, koud (22–30 psi)
+0,3–0,5bar warm — normaal
3–6l/min doorstroming
55–60 °Cmengventiel tapwater
01 23 bar 1,2 bijvullen koud OK warm overstort Aflezen 's ochtends, vóór de zon op de collector staat.
Maandelijks, 30 seconden Druk aflezen en noteren (datum · waarde · zonnig/grijs), bijvoorbeeld in je telefoon-notities. Alleen zo zie je een sluipend lek op tijd.

Het systeem

De regelaar vergelijkt collector (S1) met boiler (S2); is het dak warmer, dan zet hij de pomp (R1) aan en draagt het glycolmengsel de warmte over aan het boilervat.

collector handmatige ontluchter plat dak regelaar ΔT S1 collector S2 boiler · R1 pomp aanvoer retour pompstation circulatiepomp manometer · thermometers vulblok: 2 kranen + klep overstort (3 bar) expansievat boilervat warmtewisselaar koud tapwater in M naar kranen 55–60 °C
Gesloten glycolcircuit (rood = warm, blauw = koud); tapwater (grijs) is er volledig van gescheiden. Mengventiel M nooit onder 55 °C (legionella), niet boven 60 °C (verbranding).

Bijvullen & spoelen

Alleen koud systeem Vroege ochtend of grijze dag. Nooit met hete collector — dat geeft stoom en kokende vloeistof terug door de slang.

Nodig: boorpompje (Gardena) + boormachine, 2 slangen met ¾″-koppeling, emmer met ≥ 10 l mengsel, handschoenen, bril.

A · Alleen bijvullen (kleine correctie)
  1. Pomp uit via de regelaar.
  2. Slang op één vulkraan; de andere blijft dicht.
  3. Pompje in de emmer, zuigslang onder het niveau.
  4. Boormachine rechtsom, stand 2 — pompen tot 2 bar.
  5. Kraan dicht, pompje uit, kapje terug.
B · Vullen met spoelen (na leegloop/ontluchten)
pompstation pomp UIT bovenste kraan open · retour inregelklep DICHT stand eerst markeren onderste kraan open · pers door het systeem emmer ≥ 10 l pompje boormachine · stand 2 pers retour → onder het niveau
Rondpompen tot het niet meer borrelt (20–30 min). Zolang de retour open is, bouwt er géén druk op — dat hoort.
  1. Pomp uit · inregelklep dicht (stand markeren).
  2. Pers op de onderste kraan, retour op de bovenste, uiteinde onder het vloeistofniveau. Beide kranen open.
  3. Rondpompen op stand 2 tot borrelvrij (20–30 min).Emmer bijvullen — pompje max 12 s droog laten draaien.
  4. Retourkraan dicht terwijl het pompje draait — nu pas loopt de druk op.
  5. Bij 2 bar: perskraan dicht.
  6. Pompje uit.
  7. Inregelklep terug naar de markering; slangen eraf, kapjes met verse pakking erop.
Volgorde 4 → 5 → 6 is essentieel Pompje eerder uit = druk loopt direct weer weg de emmer in.

Ontluchten

De ontluchter op het dak is handmatig — lucht verdwijnt niet vanzelf.

Stappen (dak, koud systeem)
  1. Pomp uit, minstens een kwartier van tevoren. Vroege ochtend.
  2. Emmertje, doek en handschoenen mee het dak op.
  3. Ontluchter langzaam een klein stukje open.
  4. Zodra er vloeistof komt: meteen dicht.
  5. Beneden: druk is naar (bijna) nul gezakt → vullen, methode B.
Reken erop Na ontluchten doe je het hele vulproces opnieuw. Alleen beginnen als je tijd én mengsel hebt.

Storingen

🔴 Rood lampje op de pomp

Bijna altijd te lage druk of lucht. Stekker eruit, 5 min wachten, terug. Eerst de druk op orde, dan pas opnieuw proberen.

☀️ Pomp draait niet bij zon
  • Regelaar op automatisch?
  • Verschil S1–S2 groot genoeg?
  • Test: menu Handmatig bedrijf → R1 Aan. Nooit bij een drukloos systeem (droogdraaien).
🌀 Pomp draait, doorstroommeter op nul

Lucht of blokkade → spoelen, methode B.

🚿 Boiler warm, kraan niet

Check het mengventiel. Staat het (per ongeluk) op 20 °C, dan mengt het al het hete water weg — en maskeert het jarenlang een prima werkende installatie. Correct: 55–60 °C.

📉 Druk zakt structureel
  • Keukenpapier onder station en koppelingen; na een paar dagen kijken.
  • Groene korst op wartels = opgedroogd glycol = lekpunt.
  • Niets te zien? Dan blaast waarschijnlijk het overstortventiel af door verkeerde voordruk.
  • Nooit permanent een slang op een vulkraan laten zitten — klassiek sluipend lek (ml per dag = liters per jaar).

Vloeistof

Propyleenglycol-concentraat voor zonne-installaties + gedemineraliseerd water.

−20 °C 40 60 −25 °C 44 56 ← advies voor Nederland −28 °C 45 55 concentraat demi-water (%)
Nooit Puur concentraat (te stroperig, slechtere overdracht, bevriest juist eerder) · kraanwater (kalk slaat neer op de heetste plek van de collector).
Tip Voorraad kant-en-klaar mengsel in een gelabelde jerrycan (verhouding + datum).

Voordruk expansievat

Alleen te meten bij een drukloos systeem — doe het als het toch leeg moet. Bandenspanningsmeter op het autoventiel bovenop het rode vat; te laag → fietspomp.

voordruk = hoogte collector boven station (m) ÷ 10 + 0,3 bar

Onderhoudsschema

MaandelijksDruk aflezen en noteren.
Jaarlijks (voorjaar)Druk, lekcheck (groene aanslag!), doorstroming.
Elke 2 jaarGlycolsterkte meten met refractometer (± €25).
Elke 5 jaarGlycol vervangen; voordruk controleren.
Systeem toch leeg?Voordruk meten, pakkingen vulkranen vervangen.